ประเพณีแข่งเรือยาว ศึก 5 สนามชิงชัยจ้าวแห่งแม่น้ำโขง

  16 ตุลาคม 2559 14:44    ที่เที่ยว    www.บึงกาฬ.com    อ่าน 1414  

แข่งเรือยาว

ประเพณีแข่งเรือยาว

 

ประเพณีการแข่งขันเรือยาว ในแต่ละภาคของประเทศไทย เป็นสิ่งสะท้อนความสำเร็จของการสืบสานประเพณีได้เป็นอย่างดี จังหวัดที่เรียกได้ว่ามีชื่อเสียงด้านการสืบสานประเพณีแข่งขันเรือยาว อาทิ จังหวัดราชบุรี สมุทรสาคร สุพรรณบุรี สมุทรปราการ สมุทรสงคราม กาญจนบุรี จันทบุรี ประจวบคีรีขันธ์ อ่างทอง นครสวรรค์ กรุงเทพฯ จะสังเกตุเห็นว่า…จังหวัดบึงกาฬเราไม่ติดโผล๋ ประเพณีการแข่งขันเรือยาว ผมเข้าใจถูกไหม? นี่

 

ความเป็นมา

 

ประเพณีแข่งขันเรือยาว ที่พอจะสืบค้นได้เล่าถึงระยะเวลาของการเล่นแข่งเรือนั้น มีมานานโข ตั้งแต่สมัยอยุธยาเลยทีเดียว โดยแรกเริ่มเดิมทีนั้น ในสมัยก่อนด้านการค้าขาย การดิ้นรนทางด้านธุรกิจไม่บ้าคลั่งเหมือนปัจจุบัน ทำให้ผู้คนมีเวลาที่จะคิดสร้างสรรค์จรรโลงสังคม ด้วยปัจจัยเกื้อหนุน 3 ปัจจัย ได้แก่ ในอดีตการเดินทางจะนิยมทางเรือ หรือทางน้ำ เป็นหลัก ฤดูน้ำหลาก และในฮ้วงของการทำบุญเดือน 11 การทอดกฐิน ทอดผ้าป่า (ผมกำลังหลับตานึกภาพตลาดน้ำอัมพวา) แค่คิดก็สนุกแล้ว

 

วัตถุประสงค์

 

ประเพณีแข่งขันเรือยาว ในอดีตนั้น มีวัตถุประสงค์เพียง 3 ประการเท่านั้น ได้แก่ การบรวงสรวงสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่นับถือ การสร้างความสามัคคีของคนในชุมชน และอนุรักษ์และสืบสานวัฒนธรรมประเพณีให้คงอยู่สืบไป (แม้ว่าเราจะสามารถสืบทอดประเพณีดังกล่าวมาจนถึงปัจจุบัน…ในความคิดส่วนตัวผมแล้ว หากการสืบสานวัฒนธรรมประเพณีอันล้ำค่านี้ สะท้อนภาพในเชิงพาณิชย์มากไป มนต์เสน่ห์ของ ประเพณีแข่งขันเรือยาว..ก็จะค่อยๆ ลดระดับความสำคัญลงในเชิงคุณค่า

 

ประเพณีแข่งเรือยาว บึงกาฬ

 

ประเพณีแข่งเรือยาว ในจังหวัดบึงกาฬ เราทราบกันดีว่าปฏิทินเรียงตามลำดับ แข่งเรือบึงสวรรค์ แข่งเรือหอคำ แข่งเรือบึงกาฬ แข่งเรือบุ่งคล้า และแข่งเรือปากคาด แต่ผมจะขอเล่าใน 4 ประเด็น ได้แก่ ด้านการอนุรักษ์ศิลปวัฒนธรรม ด้านการเชื่อมสัมพันธไมตรีไทย-ลาว ด้านการกระตุ้นเศรษฐกิจด้วยการท่องเที่ยว และความเป็นเอกลักษณ์

 

ก่อนที่จะเข้าสู่ประเด็นในข้างต้น ขอพักนั่งจินตนาการภาพบรรยากาศงานแข่งเรือ สักครู่…แสงแดดอุ่นๆ ยามเช้า สายน้ำโขงส่องแสงประกาย ผู้คนจากทั่วสารทิศเข้ามาจับจองบริเวณร่มไม้ ชายคา ตลอดริมฝั่งโขง คนขายปลาหมึกแห้ง ถั่ว เมล็ดทานตะวัน เม็ดแตงโม มะม่วง ปลาเส้น เยอะเป็นปรากฎการณ์ เด็กตัวเล็กๆ ข้อมือผูกลูกโป่งสวรรค์ แสงสีเสียงชิงช้า ม้าหมุน ปืนเด็กเล่น ปาเป้า ยิ่งเป้า รถบั้ม ไปจนถึงนักพากษ์เรือสีสันของงานที่สลับสับเปลี่ยนการกั้นหายใจพากษ์เรืออย่างสูสีดู๋ดี๋ แม้ว่าเรือจะชนะขาดรอย ที่ขาดไม่ได้เลยคือสื่อมวลชนซึ่งไม่รู้จะเยอะไปไหน ได้แก่ โทรทัศน์ วิทยุ เว็บไซต์ ชมรมถ่ายภาพ ที่กำลังอลหม่านจับจองมุมกล้องกันอย่างไม่มีใครยอมใคร…

 

เอาล่ะครับ…ขอเข้าสู่เรื่องราวเป็นการเป็นงาน ทั้ง 4 ประเด็น

 

1. ด้านการอนุรักษ์ศิลปวัฒนธรรม : ประเพณีการแข่งขันเรือยาว ในจังหวัดบึงกาฬในปัจจุบัน หากเราย้อนกลับไปมองวัตถุประสงค์ในอดีตแล้วเราจะพบว่า สิ่งที่ยังคงอยู่ชัดเจนคือ การพนัน แต่สิ่งที่เลือนลางลงไปทุกวันคือ การทำบุญ และความสามัคคี

 

2. ด้านการเชื่อมสัมพันธไมตรีไทย-ลาว : การนำประเพณีที่ทั้ง 2 ฝั่งทำเหมือนกัน ไทยเป็นทีมเย้า ลาวเป็นทีมเยือน สลับสับเปลี่ยนกันทั้ง 2 ประเทศ ถือเป็นสิ่งที่งดงามมากๆ แต่สิ่งที่ผมอยากจะเห็นก็คือ ถ้ามีการแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมด้านการแข่งขันเรือยาวระหว่าง 2 ประเทศ ให้เป็นส่วนผสมที่ลงตัวมีกลิ่นไอของฝั่ง สปป.ลาวนิดๆ ของไทยหน่อยๆ คงน่าสนใจไม่น้อย…

 

3. ด้านการกระตุ้นเศรษฐกิจการท่องเที่ยว : ปัจจุบันผู้คนส่วนใหญ่ ร้อยละ 70 จะใช้เวลาในการเดินชมสินค้าที่ประกาศว่าราคาถูก ในร่มผ้าใบ เต้นท์ ชายคา เป็นส่วนใหญ่ ด้วยอากาศที่ร้อนแบบไม่เกรงใจใคร จังหวัดบึงกาฬถือได้ว่าประสบความสำเร็จในการขยายอาณาเขตร้านค้า ร้านขาย แม้นว่าอัตราค่าเช่าจะสูงขึ้นเรื่อยๆ แต่พ่อค้าแม่ค้าก็ไม่ยอมแพ้ (อันนี้ผมก็ฟังผู้ประกอบการเล่ามาอีกที) แต่ถ้าหากเปรียบเทียบกับในอดีตแล้ว…ในอดีตน่าเดินชม เดินซื้อสินค้ามากกว่า ลองนึกเล่นๆ นะครับว่า…ถ้าค่าเช่าราคาถูก ประเภทสินค้าก็จะมีให้เลือกมาก ผู้ประกอบการก็จะหลั่งไหลเข้ามาจับของอย่างเนืองแน่น ที่สำคัญ…ราคาถูกแบบไม่ต้องประกาศ…

 

4. ด้านความเป็นเอกลักษณ์ : อย่างที่ได้กล่าวในข้างต้นว่า…ที่ไหนๆ ก็มีการแข่งเรือ ทั้ง 5 สนามในจังหวัดบึงกาฬ ได้แก่ แข่งเรือบึงสวรรค์ แข่งเรือหอคำ แข่งเรือบึงกาฬ แข่งเรือบุ่งคล้า และแข่งเรือปากคาด ใกล้ที่ไหนก็ไปที่นั่น แต่ว่าพ่อค้าเวียนไปทุกที ก็ว่ากันไป…ในช่วงเวลากว่า 30 ปี ผมคิดว่าสนามที่มีทัศนียภาพสวยงามที่สุด คือ สนามแข่งขันบุ่งคล้า แต่ความเป็นเอกลักษณ์ที่นักท่องเที่ยว ฤ คนในจังหวัดคาดหวังยังไม่ชัดเจน อย่างน้อยก็ดีขึ้นมาหน่อย…ในปี 2557 เริ่มมีการแสดงทางน้ำให้ชม ก็ทำให้เรากั้นหายใจ อ้าปากค้างได้สักพักใหญ่ๆ เราชาวจังหวัดบึงกาฬทุกท่าน…คงจะต้องมาร่วมด้วยช่วยกันค้นหาความเป็นเอกลักษณ์ที่ชัดเจนแล้วละ…(นอกจากการเพิ่มเงินรางวัล)

 

สรุปทิ้งท้าย : ประเพณีการแข่งขันเรือยาว ที่ผมเล่ามาทั้งหมด อาจจะมีคำพูดที่ตรงจริงๆ ไม่ได้มีเจตนาที่จะกล่าวกระทบใคร หากแต่เป็นข้อคิดเห็นของคนบึงกาฬคนหนึ่งที่อยากจะเห็น ความงดงามในเชิงศิลปวัฒนธรรม และความเจริญรุ่งเรืองทางเศรษฐกิจ ผสมผสานกันอย่างลงตัว…เท่านั้น

 

ปล. ไม่ได้ไปเที่ยวงาน ประเพณีแข่งเรือยาว ปี 2557 ก็เลยเพ้อไปเรื่อย…5555

บทความ
รถดำนา พันธุ์ข้าว รูปแบบการทำนา ดูแล เก็บเกี่ยวข้าว และวิถีชีวิต
รถดำนา พันธุ์ข้าว รูปแบบการทำนา ดูแล เก็บเกี่ยวข้าว และวิถีชีวิต

รถดำนา   รถดำนา จะมีลักษณะอย่างไร และ รถดำนา จะนำต้นกล้าเหล่านี้ลงปลูกในแปลงนาได้ด้วยวิธีใด จะไม่เกิดโศกนาฏกรรม “หักคอกล้า” ดั่งเช่นเมื่อครั้งกระผมฝึกหัดดำนาใหม่ๆ หรือ? รวมถึงเรื่องราวเกี่ยวกับวิถีชีวิตของคนทำนา (สายเลือด) ฉุดกระชากลากดึงให้ลุกขึ้นมาเขียนบทความนี้โดยสำนึก…   วิถีชีวิตชาวนา และครอบครัว   เมื่อประมาณ ปี พ.ศ. 2527 หรือ นานกว่านั้น รถดำนา ไม่ได้มีความจำเป็นต่อการทำนาเลย…เพราะชาวนาใช้ แอก คราด ไถ ที่ทำจากรากไม้ในท้องไร่ปลายนา อาศัยกำลังหลัก คือ เจ้าทุยลากจูง ร ...

การดูแลผู้สูงอายุ หลัก 5 อ. สุขภาพผู้สูงอายุ  อ.ไพจิตร วรรณจักร์
การดูแลผู้สูงอายุ หลัก 5 อ. สุขภาพผู้สูงอายุ อ.ไพจิตร วรรณจักร์

  ในอีก 10 ปีข้างหน้า ประเทศไทยเราจะกลายเป็นสังคมผู้สูงอายุโดยสมบูรณ์ ภาครัฐต่างเตรียมพร้อมรับมือในทุกๆ สถานการณ์ โดยเฉพาะภาคธุรกิจที่กำลังจดจ่ออยู่กับการตีโจทย์เกี่ยวกับ การดูแลผู้สูงอายุ หรือจะเรียกว่า สุขภาพกลุ่มวัยผมสีดอกเลา คงต้องตามดูกันต่อไปว่า…จะมีอะไรที่สามารถเปลี่ยนแปลงค่านิยมการพึ่งพิงในสถานสงเคราะห์ ที่สังคมส่วนใหญ่ตราหน้าว่า อกตัญญู สู่การเป็นสังคมผู้สูงอายุ VIP (คนมีอันจะกินเท่านั้นที่มีสิทธิ์ เป็นต้น)   การดูแลสุขภาพผู้สูงอายุ   คำว่า “ผู้สูงอายุ” ไม่ใช่เรื่องใหม่ที่จะต้องทำความเข้าใจกัน เพราะทุกท่านต่างรั ...

นโยบายส่วนตัวของเว็บไซต์ www.บึงกาฬ.com (โดเมนไทย)
นโยบายส่วนตัวของเว็บไซต์ www.บึงกาฬ.com (โดเมนไทย)

นโยบายส่วนตัว   ทีมงาน www.บึงกาฬ.com (บึงกาฬดอทคอม) จัดทำเพื่อเป็นศูนย์ข้อมูล การเดินทาง ที่เที่ยว ในจังหวัดบึงกาฬ ได้แก่ ภูทอก ภูลังกา วัดอาฮงศิลาวาส น้ำตกเจ็ดสี ภูวัว หาดคำสมบูรณ์ หาดสีดา ข่าว หางาน เศรษฐกิจ ศิลปะ วัฒนธรรม ชาวจังหวัดบึงกาฬ และ จังหวัดใกล้เคียง บุคคลทั่วไปได้ยอมรับเงื่อนไข และรายละเอียดต่างๆ สามารถเข้าถึงสื่อออนไลน์นี้ ตามข้อกำหนด และข้อตกลงดังต่อไปนี้ เท่านั้น   การใช้บริการข้อมูล ภาพ และส่วนประกอบต่างๆ   ทางเว็บไซต์ไม่อนุญาตให้นำภาพไปใช้ในทางการค้า ไม่ว่ากรณีใดๆ ทั้งสิ้น หากพบเห็นจะมีการดำเนินการตามกฎหมาย ทั้งนี้ขอให้ท่านได้ติดต่อผู้ดูแลระบบก่อนทุกครั้ง หากมีความประสงค์ข้างต้น   ...

ที่พัก บึงกาฬ ณ ชานเมือง รีสอร์ท ความเป็นส่วนตัวในราคาย่อมเยา
ที่พัก บึงกาฬ ณ ชานเมือง รีสอร์ท ความเป็นส่วนตัวในราคาย่อมเยา

  “นักท่องเที่ยวจากแดนไกล..จอดรถนอนที่หน้าร้านสะดวกซื้อ เพราะหาที่พักไม่ได้เกิดขึ้นซ้ำๆ ในจังหวัดบึงกาฬ โดยเฉพาะในช่วงเทศกาล” เสียงสะท้อนจากผู้ประกอบการที่พัก รีสอร์ท อพาร์ทเม้นท์ในพื้นที่จังหวัดบึงกาฬ ประเด็นข้อจำกัดข้างต้นส่งผลกระทบแบบเงียบๆ ทั้งต่อนักท่องเที่ยว และผู้ประกอบการ ความยากลำบากในช่วงวินาทีเร่งด่วนจะต้องรีบเร่งหาที่พักในพื้นที่ที่เขาเหล่านั้นมาเยือนครั้งแรก แม้นเราชาวจังหวัดบึงกาฬเองจะมองว่า…จังหวัดที่ 77 แห่งนี้ไม่ใหม่แล้วก็ตามที (มันเป็นความลำบากที่น่าเห็นใจจริงๆ) ที่พัก บึงกาฬ ที่จะเล่าต่อไปนี้…ถือได้ว่าเป็น ที่พักที่สะดวก เงียบ และอยู่ห่า ...


อ่านทั้งหมด ..
ขึ้นด้านบน