ประเพณีแข่งเรือยาว ศึก 5 สนามชิงชัยจ้าวแห่งแม่น้ำโขง

  16 ตุลาคม 2559 14:44    ที่เที่ยว    www.บึงกาฬ.com    อ่าน 624  

แข่งเรือยาว

ประเพณีแข่งเรือยาว

 

ประเพณีการแข่งขันเรือยาว ในแต่ละภาคของประเทศไทย เป็นสิ่งสะท้อนความสำเร็จของการสืบสานประเพณีได้เป็นอย่างดี จังหวัดที่เรียกได้ว่ามีชื่อเสียงด้านการสืบสานประเพณีแข่งขันเรือยาว อาทิ จังหวัดราชบุรี สมุทรสาคร สุพรรณบุรี สมุทรปราการ สมุทรสงคราม กาญจนบุรี จันทบุรี ประจวบคีรีขันธ์ อ่างทอง นครสวรรค์ กรุงเทพฯ จะสังเกตุเห็นว่า…จังหวัดบึงกาฬเราไม่ติดโผล๋ ประเพณีการแข่งขันเรือยาว ผมเข้าใจถูกไหม? นี่

 

ความเป็นมา

 

ประเพณีแข่งขันเรือยาว ที่พอจะสืบค้นได้เล่าถึงระยะเวลาของการเล่นแข่งเรือนั้น มีมานานโข ตั้งแต่สมัยอยุธยาเลยทีเดียว โดยแรกเริ่มเดิมทีนั้น ในสมัยก่อนด้านการค้าขาย การดิ้นรนทางด้านธุรกิจไม่บ้าคลั่งเหมือนปัจจุบัน ทำให้ผู้คนมีเวลาที่จะคิดสร้างสรรค์จรรโลงสังคม ด้วยปัจจัยเกื้อหนุน 3 ปัจจัย ได้แก่ ในอดีตการเดินทางจะนิยมทางเรือ หรือทางน้ำ เป็นหลัก ฤดูน้ำหลาก และในฮ้วงของการทำบุญเดือน 11 การทอดกฐิน ทอดผ้าป่า (ผมกำลังหลับตานึกภาพตลาดน้ำอัมพวา) แค่คิดก็สนุกแล้ว

 

วัตถุประสงค์

 

ประเพณีแข่งขันเรือยาว ในอดีตนั้น มีวัตถุประสงค์เพียง 3 ประการเท่านั้น ได้แก่ การบรวงสรวงสิ่งศักดิ์สิทธิ์ที่นับถือ การสร้างความสามัคคีของคนในชุมชน และอนุรักษ์และสืบสานวัฒนธรรมประเพณีให้คงอยู่สืบไป (แม้ว่าเราจะสามารถสืบทอดประเพณีดังกล่าวมาจนถึงปัจจุบัน…ในความคิดส่วนตัวผมแล้ว หากการสืบสานวัฒนธรรมประเพณีอันล้ำค่านี้ สะท้อนภาพในเชิงพาณิชย์มากไป มนต์เสน่ห์ของ ประเพณีแข่งขันเรือยาว..ก็จะค่อยๆ ลดระดับความสำคัญลงในเชิงคุณค่า

 

ประเพณีแข่งเรือยาว บึงกาฬ

 

ประเพณีแข่งเรือยาว ในจังหวัดบึงกาฬ เราทราบกันดีว่าปฏิทินเรียงตามลำดับ แข่งเรือบึงสวรรค์ แข่งเรือหอคำ แข่งเรือบึงกาฬ แข่งเรือบุ่งคล้า และแข่งเรือปากคาด แต่ผมจะขอเล่าใน 4 ประเด็น ได้แก่ ด้านการอนุรักษ์ศิลปวัฒนธรรม ด้านการเชื่อมสัมพันธไมตรีไทย-ลาว ด้านการกระตุ้นเศรษฐกิจด้วยการท่องเที่ยว และความเป็นเอกลักษณ์

 

ก่อนที่จะเข้าสู่ประเด็นในข้างต้น ขอพักนั่งจินตนาการภาพบรรยากาศงานแข่งเรือ สักครู่…แสงแดดอุ่นๆ ยามเช้า สายน้ำโขงส่องแสงประกาย ผู้คนจากทั่วสารทิศเข้ามาจับจองบริเวณร่มไม้ ชายคา ตลอดริมฝั่งโขง คนขายปลาหมึกแห้ง ถั่ว เมล็ดทานตะวัน เม็ดแตงโม มะม่วง ปลาเส้น เยอะเป็นปรากฎการณ์ เด็กตัวเล็กๆ ข้อมือผูกลูกโป่งสวรรค์ แสงสีเสียงชิงช้า ม้าหมุน ปืนเด็กเล่น ปาเป้า ยิ่งเป้า รถบั้ม ไปจนถึงนักพากษ์เรือสีสันของงานที่สลับสับเปลี่ยนการกั้นหายใจพากษ์เรืออย่างสูสีดู๋ดี๋ แม้ว่าเรือจะชนะขาดรอย ที่ขาดไม่ได้เลยคือสื่อมวลชนซึ่งไม่รู้จะเยอะไปไหน ได้แก่ โทรทัศน์ วิทยุ เว็บไซต์ ชมรมถ่ายภาพ ที่กำลังอลหม่านจับจองมุมกล้องกันอย่างไม่มีใครยอมใคร…

 

เอาล่ะครับ…ขอเข้าสู่เรื่องราวเป็นการเป็นงาน ทั้ง 4 ประเด็น

 

1. ด้านการอนุรักษ์ศิลปวัฒนธรรม : ประเพณีการแข่งขันเรือยาว ในจังหวัดบึงกาฬในปัจจุบัน หากเราย้อนกลับไปมองวัตถุประสงค์ในอดีตแล้วเราจะพบว่า สิ่งที่ยังคงอยู่ชัดเจนคือ การพนัน แต่สิ่งที่เลือนลางลงไปทุกวันคือ การทำบุญ และความสามัคคี

 

2. ด้านการเชื่อมสัมพันธไมตรีไทย-ลาว : การนำประเพณีที่ทั้ง 2 ฝั่งทำเหมือนกัน ไทยเป็นทีมเย้า ลาวเป็นทีมเยือน สลับสับเปลี่ยนกันทั้ง 2 ประเทศ ถือเป็นสิ่งที่งดงามมากๆ แต่สิ่งที่ผมอยากจะเห็นก็คือ ถ้ามีการแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมด้านการแข่งขันเรือยาวระหว่าง 2 ประเทศ ให้เป็นส่วนผสมที่ลงตัวมีกลิ่นไอของฝั่ง สปป.ลาวนิดๆ ของไทยหน่อยๆ คงน่าสนใจไม่น้อย…

 

3. ด้านการกระตุ้นเศรษฐกิจการท่องเที่ยว : ปัจจุบันผู้คนส่วนใหญ่ ร้อยละ 70 จะใช้เวลาในการเดินชมสินค้าที่ประกาศว่าราคาถูก ในร่มผ้าใบ เต้นท์ ชายคา เป็นส่วนใหญ่ ด้วยอากาศที่ร้อนแบบไม่เกรงใจใคร จังหวัดบึงกาฬถือได้ว่าประสบความสำเร็จในการขยายอาณาเขตร้านค้า ร้านขาย แม้นว่าอัตราค่าเช่าจะสูงขึ้นเรื่อยๆ แต่พ่อค้าแม่ค้าก็ไม่ยอมแพ้ (อันนี้ผมก็ฟังผู้ประกอบการเล่ามาอีกที) แต่ถ้าหากเปรียบเทียบกับในอดีตแล้ว…ในอดีตน่าเดินชม เดินซื้อสินค้ามากกว่า ลองนึกเล่นๆ นะครับว่า…ถ้าค่าเช่าราคาถูก ประเภทสินค้าก็จะมีให้เลือกมาก ผู้ประกอบการก็จะหลั่งไหลเข้ามาจับของอย่างเนืองแน่น ที่สำคัญ…ราคาถูกแบบไม่ต้องประกาศ…

 

4. ด้านความเป็นเอกลักษณ์ : อย่างที่ได้กล่าวในข้างต้นว่า…ที่ไหนๆ ก็มีการแข่งเรือ ทั้ง 5 สนามในจังหวัดบึงกาฬ ได้แก่ แข่งเรือบึงสวรรค์ แข่งเรือหอคำ แข่งเรือบึงกาฬ แข่งเรือบุ่งคล้า และแข่งเรือปากคาด ใกล้ที่ไหนก็ไปที่นั่น แต่ว่าพ่อค้าเวียนไปทุกที ก็ว่ากันไป…ในช่วงเวลากว่า 30 ปี ผมคิดว่าสนามที่มีทัศนียภาพสวยงามที่สุด คือ สนามแข่งขันบุ่งคล้า แต่ความเป็นเอกลักษณ์ที่นักท่องเที่ยว ฤ คนในจังหวัดคาดหวังยังไม่ชัดเจน อย่างน้อยก็ดีขึ้นมาหน่อย…ในปี 2557 เริ่มมีการแสดงทางน้ำให้ชม ก็ทำให้เรากั้นหายใจ อ้าปากค้างได้สักพักใหญ่ๆ เราชาวจังหวัดบึงกาฬทุกท่าน…คงจะต้องมาร่วมด้วยช่วยกันค้นหาความเป็นเอกลักษณ์ที่ชัดเจนแล้วละ…(นอกจากการเพิ่มเงินรางวัล)

 

สรุปทิ้งท้าย : ประเพณีการแข่งขันเรือยาว ที่ผมเล่ามาทั้งหมด อาจจะมีคำพูดที่ตรงจริงๆ ไม่ได้มีเจตนาที่จะกล่าวกระทบใคร หากแต่เป็นข้อคิดเห็นของคนบึงกาฬคนหนึ่งที่อยากจะเห็น ความงดงามในเชิงศิลปวัฒนธรรม และความเจริญรุ่งเรืองทางเศรษฐกิจ ผสมผสานกันอย่างลงตัว…เท่านั้น

 

ปล. ไม่ได้ไปเที่ยวงาน ประเพณีแข่งเรือยาว ปี 2557 ก็เลยเพ้อไปเรื่อย…5555

บทความ
บ้านเชียง ประวัติ พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ เครื่องปั้นดินเผา
บ้านเชียง ประวัติ พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ เครื่องปั้นดินเผา

บ้านเชียง พิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ ใครรู้จักบ้าง?     โปรแกรมเที่ยว ยอดฮิต ที่ขาดไม่ได้เลย เมื่อนักท่องเที่ยวเดินทางมา เที่ยวอุดร นั่นคือ แหล่งโบราณคดีบ้านเชียง ที่มีประวัติยาวนานมาตั้งแต่ก่อนประวัติศาสตร์ยุคโลหะ โดยเฉพาะ ความสวยงาม อย่างมีเอกลักษณ์ของลวดลายยที่ขีดเขียนลงบน เครื่องปั้นดินเผาต่างๆ นั้น   บ้านเชียง ประวัติ ความเป็นมา ?   เครื่องปั้นดินเผาลายเขียนสีที่เก่าแก่ที่สุดในเอเชียอาคเนย์ หรือ ในโลก เป็นข้อสันนิษฐานที่นักโบราณคดีได้ตั้งไว้ กับสิ่งที่พวกเขาได้ค้นพบ โดยหลักฐานทางประวัติศาสตร์ได้ชี้ชัดว่า บ้านเชียง ...

รถเครนให้เช่า บึงกาฬ และรถยกของ รับจ้าง ขนาด 20 25 30 และ 45 ตัน
รถเครนให้เช่า บึงกาฬ และรถยกของ รับจ้าง ขนาด 20 25 30 และ 45 ตัน

  รถเครนให้เช่า บึงกาฬ     ช่วงหลังๆ ไม่ต้องแปลกใจนะครับว่า ทำไมผมถึงเขียนบทความต่างๆ ยาวขึ้น และมีแนวโน้มที่จะยาวขึ้นเรื่อยๆ สิ่งที่พอจะบอกเพื่อนๆ ตลอดจนผู้ที่เยี่ยมชมเว็บไซต์แห่งนี้ก็คือ ในโลกแห่งการสืบค้นออนไลน์นั้น ดูเผินๆ เงียบงันยิ่งหนัก แต่ถ้าจะมองให้ลึกลง และถี่ถ้วน เราจะพบว่า เราต้องใช้เวลาในการเรียนรู้ ศึกษา ทำความเข้าใจในเรื่องที่เราจะเขียนนานพอสมควร อย่างไรก็ตามสิ่งที่ทำให้เราหายเหนื่อยก็คือ น้ำใจเพียงเล็กน้อยจากผู้ประกอบการฯ ทุกท่านที่คอยสนับสนุนทีมงานเราเรื่อยมา  ดังจะเป็นได้จากสิ่งที่เรามุ่งมั่น ตั้งใจจริง เริ่มผลิดอกออกผลแล้วในช่วง 2 ...

ยอใหญ่ ท่าลี่ และ สะพานข้ามแม่น้ำสงคราม ตำบลโซ่ อำเภอโซ่พิสัย
ยอใหญ่ ท่าลี่ และ สะพานข้ามแม่น้ำสงคราม ตำบลโซ่ อำเภอโซ่พิสัย

ยอใหญ่ ท่าลี่   ในวันที่ฝนฟ้ากระหน่ำ…แบบไม่ลืมหูลืมตา แต่ด้วยความดื้อรั้นที่ติดตัวมาตั้งแต่เด็ก ทำให้กระผมเองก็ไม่ฟังฟ้าฟังฝนเช่นกัน…ขับรถตระเวนสู่เป้าหมาย บ้านท่าลี่ ตำบลโซ่ อำเภอโซ่พิสัย จังหวัดบึงกาฬ ด้วยแรงจูงใจที่ว่า…อยากรู้ว่า ยอใหญ่ หรือ สะดุ้ง (ภาษาอีสาน) ณ บ้านท่าลี่ ที่เล่าขานเป็นเช่นไร   เดินทางสู่ ยอใหญ่ ท่าลี่   ความยากลำบากของการเดินทางสู่ บ้านท่าลี่ (ยอใหญ่) คือ ไม่มีพิกัดใน GPS เราจะต้องอาศัยพิกัดบนปลายเท้า…(เดินไปถามไุุถ่แม่ค้าในตลาดเทศบาลตำบลโซ่พิสัย) ได้ความว่า…ให้ขับรถไปตามเส้ ...

แต่งหน้าเจ้าสาว บึงกาฬ ช่างทำผม โดย : ร้านแสนรักเวดดิ้งสตูดิโอ
แต่งหน้าเจ้าสาว บึงกาฬ ช่างทำผม โดย : ร้านแสนรักเวดดิ้งสตูดิโอ

แต่งหน้า ทำผม และเช่าชุด   บุรุษหนุ่มว่าที่บัณฑิต…จับจองคิวแต่งหน้ารับปริญญา และทำผม เวลา 04.00 น. ณ ร้านทำผม และแต่งหน้าแห่งหนึ่งใกล้ๆ มหาวิทยาลัย พอถึงเวลาจริงๆ สายตากว่า 20 คู่ ของว่าที่บัณฑิตสาวๆ ที่กำลังจ่อคิวอยู่ จ้องจดมาที่เรา ผู้ชายที่หน้าตาดีที่สุดในร้าน   นั่นเป็นเหตุการณ์….ครั้งแรกที่ผมรู้จัก และมีประสบการณ์เกี่ยวกับ การแต่งหน้า ทำผม ด้วยแรงกระทบจากสายตากว่า 20 คู่ ทำให้ผมหนีห่างร้านเสริมสวยนานหลายปี หากท่านเป็นคนหนึ่งที่ชื่นชอบการดูละครทีวีหลังข่าว สิ่งที่เราจะเห็นอยู่บ่อยๆ ก็คือ ...


อ่านทั้งหมด ..
ขึ้นด้านบน