ยุคก่อนประวัติศาสตร์สู่การกระจุกตัวของบ้านเรือนตามแนวชายโขง จังหวัดบึงกาฬ มีความเป็นมาอย่างไรนั้น พอจะเล่าสู่กันฟังได้ดังนี้

มีหลักฐานการตั้งถิ่นฐานของมนุษย์มาตั้งแต่ยุคก่อนประวัติศาสตร์ก่อนจะพัฒนาการ และเปลี่ยนแปลงมาเป็นชุมชน ที่เกี่ยวข้องกับการเมืองการปกครองของราชอาณาจักรในแต่ละยุคแต่ละสมัย ในขณะเดียวกันประวัติความเป็นมารวมทั้งพัฒนาการตั้งถิ่นฐานของคนในจังหวัดบึงกาฬ ตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบัน สามารถโยงใยไปถึงเหตุการณ์ประวัติศาสตร์ด้านอื่นๆ อีกหลายด้านอื่นๆ อีกหลายด้าน เช่น การเมืองการปกครองในสมัยล้านช้าง เวียงจันทร์ กรุงสุโขทัย กรุงศรีอยุธยา กรุงธนบุรีจนถึงสมัยกรุงรัตนโกสินทร์

บริเวณลุ่มน้ำโขง (ห้วยโมง) สายน้ำสำคัญหลายสายไหลลงแม่น้ำโขงเป็นส่วนมากนอกจากนี้ยังพบกระดูกมนุษย์กระจายอยู่ทั่วไปตามแหล่งโบราณคดีนี้ ส่วนเศษเครื่องปั่นดินเผาที่ถือว่าเป็นยุคแรกๆ นี้ พบมากในเขตตอนเหนือของจังหวัด คือส่วนของจังหวัดหนองคาย อย่างไรก็ดี ในส่วนการสำรวจขุดค้นทางโบราณคดี เพื่อทำการศึกษาอย่างจริงจังยังไม่มีสำหรับแหล่งโบราณคดีบ้านโคกกอน นอกจากการสำรวจตรวจชมจากนักวิชาการบ้างเท่านั้น เช่นเดียวกับแหล่งโบราณคดีอีกหลายแห่งในจังหวัดหนองคาย

นอกจากนี้ก็มีโครงการสำรวจแหล่งถลุงแร่ทองแดง ดีบุก สมัยโบราณบริเวณลุ่มแม่น้ำโขงตอนกลาง (เขตจังหวัดหนองคาย เลย หนองบัวลำภู อุดรธานี) โดยผู้ดำเนินการวิจัย คือ ปลัดสิทธิพร ณ นครพนม ปลัดอาวุโสอำเภอศรีเชียงใหม่เมื่อชุมชนแถบลุ่มแม่น้ำโขงได้มีการพัฒนาการทั้งทางสังคม การเมือง การปกครองมาจนถึงยุคสมัยประวัติศาสตร์ ก็ปรากฎว่ามีหลักฐานการตั้งถิ่นฐานของคนในหนองคายหนาแน่นมากมายที่สุดแห่งหนึ่ง มีลายลักษณ์อักษร กล่าวถึงบ้านเมืองในแถบจังหวัดบึงกาฬมาตั้งแต่ยุคเจนละหรือฟูนัน และมีการปกครองที่เป็นอิสระจากอาณาจักรอื่น แต่มีการติดต่อกับอาณาจักรใกล้เคียงมาโดยตลอด ดังแสดงให้เห็นในโบราณสถาน และโบราณวัตถุ ที่พบมากอยู่ในเขตจังหวัดบึงกาฬ รวมทั้งฝั่งนครเวียงจันทร์ ทั้งยังมีหลักฐานจากลายลักษณ์อักษรอีกด้วย

ภาพ :http://olddreamz.com/pic/banks/flood.html